DESIGN for SOCIAL IMPACTS

อ อ ก แ บ บ เ พื่ อ ส ร้ า ง ส ร ร ค์ สั ง ค ม

ทำไม และ อย่างไร ? : การบำรุงรักษาอาคาร

บทความนี้สรุปมาจากงานวิจัยของ Azree Mydin, PhD (University Sains Malaysia) ที่พูดถึงหลักการในการดูแลรักษาอาคารได้แบบนำไปใช้ได้ทันที



การออกแบบความมั่นคงของ(เจ้าของ)อาคาร

การบำรุงรักษาอาคารอาจจะดูเป็นงานที่หนัก เหมือนจะต้องใช้ทั้งกำลังแรงงาน คน และเงินจำนวนมาก แต่หากรู้วิธีดูแลรักษาอาคารได้อย่างพอเหมาะพอดี แทนที่จะต้องใช้กำลังมาก การบำรุงรักษาอาคารกลับจะช่วยประหยัดทั้งกำลังแรงงาน คน และเงิน


จะทำให้เกิดประโยชน์อย่างว่านี้ได้อย่างไร ? ต้องเข้าใจหลักการทั่วไป 2 ข้อนี้


1 : Corrective Maintenance

การบำรุงรักษาแบบ corrective เป็นการจัดการรักษาอาคารหรือฟื้นฟูอาคาร ‘หลัง’ เกิดเหตุการณ์ที่ไม่คาดคิด (accident) ขึ้นแล้ว เช่น เกิดรอยแตกร้าว รั่ว หลุดร่อน หรือเสื่อมสภาพไปของโครงสร้างหรือวัสดุ การบำรุงรักษาแบบ corrective เป็นวิธีการที่พบได้บ่อยและง่ายที่สุด เพราะมีความเสียหายที่ชี้ชัดเจนว่าจะต้องจัดการที่ไหน เมื่อไหร่ และอย่างไร แต่การใช้วิธี corrective เพียงอย่างเดียวในบางครั้งก็อาจสายเกินกว่าที่จะแก้ไขเฉพาะจุดได้ เช่น เมื่อหลังคารั่วก็จะส่งผลถึงการบวมของไม้และพื้นด้านใน หรือ เมื่อกระจกหน้าต่างแตกก็ทำให้แอร์ต้องทำงานหนักและความคมของรอยแตกก็อาจคนในอาคารได้รับบาดเจ็บได้


2 : Preventive Maintenance

การบำรุงรักษาแบบ preventive เป็นการลดความเสี่ยง (incident) ให้ต่ำที่สุด ‘ก่อน’ ที่อุบัติเหตุจะเกิดขึ้น การดูแลอาคารแบบ preventive มักเกิดขึ้นโดยการทำข้อตกลงให้ชัดเจนตั้งแต่ก่อนหรือระหว่างการก่อสร้าง เพื่อสามารถเลือกใช้วัสดุ การออกแบบ และกลไกการก่อสร้างที่เหมาะสมต่อปัจจัยต่างๆ ที่จะทำให้ทุกองค์ประกอบของอาคารมีความคงทนแข็งแรงและรองรับการใช้งานได้อย่างเพียงพอ


จะนำหลักการทั้งสองนี้ไปใช้อย่างไรดี ?


หากเจ้าของอาคารเลือกที่จะใช้ Corrective Maintenance เพียงอย่างเดียว สิ่งที่ตามมาคือค่าใช้จ่ายที่สูงลิบลิ่วเมื่อเกิดอุบัติเหตุขึ้น พร้อมกับต้องเตรียมกุมขมับปวดหัวได้เลย หากอุบัติเหตุที่เกิดขึ้นนั้นไม่ได้ส่งผลต่อแค่ตัวอาคารเพียงอย่างเดียว แต่ส่งผลต่อความปลอดภัยในชีวิตและสุขภาพของคนที่อยู่ในอาคารด้วย การเลือกใช้วิธี corrective เพียงอย่างเดียวจึงทำให้ต้องใช้แรงงานและค่าใช้จ่ายที่สูงมากจนไม่อาจกำหนดเพดานได้


ในทางกลับกัน หากเลือกใช้ Preventive Maintenance เพียงอย่างเดียว สิ่งที่ตามมาคือการลดอุบัติเหตุได้มาก แต่หากหนักข้อในเรื่อง preventive มากเกินไปก็อาจทำให้มีค่าใช้จ่ายที่เสียไปกับวัสดุหรือโครงสร้างที่เกินจำเป็นอีก เพราะสิ่งของบางอย่างที่ติดตั้งอาจไม่เคยได้ใช้งานจริงเลย การเลือกเกรดการป้องกันที่สูงเกินไปจึงสามารถกลายเป็นภาระติดลบของเจ้าของอาคาร ซึ่งจะต้องตามบำรุงรักษาต่อเนื่องไม่จบสิ้น


การบำรุงรักษาอาคารที่เหมาะสมจึงควรคำนวณหาจุดการลงทุนที่สมดุลระหว่างวิธีการ corrective และ preventive โดยหากเลือกใช้ได้อย่างถูกต้อง ถูกจุด ถูกที่ ถูกเวลา ก็จะทำให้ลดอุบัติเหตุที่จะเกิดขึ้นได้ ในขณะเดียวกันก็ทำให้ไม่ต้องลงทุนไปกับโครงสร้างหรือวัสดุที่เกินจำเป็น


นำมาสู่ข้อเสนอของหลักการดูแลรักษาแบบที่ 3

3 : Condition-Based Maintenance

หลักการนี้เป็นการเลือกบำรุงรักษาโดยกำหนดตารางการดูแลแต่ละส่วนหรือแต่ละโครงสร้างเป็นช่วงๆ แตกต่างกันไป เช่น ทุกปี ทุกครึ่งปี ทุกเดือน ทุกสัปดาห์ ทุกวัน โดยอาจเป็นการเติมวัสดุและตรวจสอบวัสดุก็ได้ โดยแต่ละส่วนของอาคารจะต้องถูกประเมินไว้ล่วงหน้าว่าส่วนใดจะต้องการการบำรุงรักษาแบบใดและเมื่อไหร่ โดยต้องมีการสังเกตอยู่ตลอดเวลาว่าแต่ละส่วนนั้นมีสภาพดีอยู่ตลอดเวลาหรือไม่ หากส่วนใดเสียหายไปก่อนถึงเวลาก็จะต้องมีการปรับการคำนวณเวลาในการดูแลรักษารอบถัดไปเสียใหม่


อาคารที่ดีนอกจากจะสวยงามและใช้งานได้ตามต้องการแล้ว ยังต้องการความปลอดภัยและการบำรุงรักษาที่ดีอยู่เสมอ ประโยชน์ที่ได้นี้จะไม่ได้เกิดแก่ผู้ใช้งานในอาคารเท่านั้น แต่ยังเป็นประโยชน์ต่อเจ้าของอาคารซึ่งจะได้ไม่ต้องแบกรับภาระในการบำรุงรักษามากเกินจำเป็น ทั้งหมดนี้เกิดขึ้นได้ก็เพราะการคิดและออกแบบที่ดี

อ้างอิง

Mydin, A. O. (2015). Significance of Building Maintenance Management System Towards Sustainable Development: A Review. Journal of Engineering Studies & Research, 21(1).


SolidSprout

ออกแบบเพื่อสร้างสรรค์สังคม

SolidSprout Company Limited

SolidSprout is the best design agency in Bangkok, top ranking design agency in Thailand, award winning design agency company for social impact and social service that are environmentally friendly and safe to human, children, people with disability, minority people, and elderly. It is also a design consultant agency which provides design consultation and aesthetic consultation worldwide. Its design service includes product design, branding, rebranding, packaging design, brand identity, corporate identity, organisational identity, printing, banner, brochure, leaflet, booklet, ads, exhibition, Facebook ad, print ad, catalogue, graphic design, vector design, custom design, logo design, and concept design. Creative design service with high quality and professional friendly staff design company in Bangkok, Thailand. Human development workshops, transformative workshops, human potential development workshops, and design skills workshops or craft workshops are also managed. It creates positive outcomes and profits surplus for the world using circular economy, design thinking, and universal design principle. โซลิดสเปราท์คือผู้ให้บริการด้านการออกแบบและนักออกแบบในกรุงเทพ เป็นหน่วยงานที่ได้รับรางวัลและมีความน่าเชื่อถือก้านการออกแบบและการดีไซน์ในระดับสากล เพื่อการสร้างผลกระทบทบทางสังคมและการให้บริการสังคม ด้วยการคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และดีต่อมนุษย์ ปลอดภัยต่อเด็ก คนพิการ คนด้อยโอกาส คนแก่ ผู้สูงอายุ หรือผู้สูงวัย เรายังเป็นผู้ให้บริการให้คำปรึกษาทางธุรกิจด้านการออกแบบ ผู้ให้คำปรึกษาด้านธุรกิจเรื่องการออกแบบ บริษัทให้คำปรึกษาธุรกิจด้านดีไซน์ในระดับโลก งานบริการของเราประกอบด้วย การออกแบบผลิตภัณฑ์ การออกแบบแบรนด์ แบรนด์ดิ้ง แบรนดิ้ง รีแบรนด์ รีแบรนด์ดิ้ง รีแบรนดิ้ง การออกแบบบรรจุภัณฑ์ ออกแบบแพคเกจจิ้ง การออกแบบตัวตน การออกแบบภาพลักษณ์สินค้า การออกแบบภาพลักษณ์องค์กร การพิมพ์ การออกแบบแบนเนอร์ การออกแบบโบรชัวร์ การออกแบบใบปลิว การออกแบบหนังสือ การออกแบบสมุด การออกแบบแคตตาล็อก การออกแบบสื่อ การออกแบบโฆษณา การออกแบบโฆษณาเฟซบุ๊ค การออกแบบสื่อสิ่งพิมพ์ การออกแบบกราฟฟิก การออกแบบกราฟิก การออกแบบเวคเตอร์ การออกแบบตามสั่ง การออกแบบโลโก้ และการออกแบบแนวคิด เราให้บริการออกแบบอย่างสร้างสรรค์ด้วยงานที่มีคุณภาพสูงและพนักงานที่เป็นมิตรและเชี่ยวชาญระดับมืออาชีพในกรุงเทพ ประเทศไทย เรายังรับจัดเวิร์คชอพ รับจัดอบรม รับจัดสัมมนา รับเวิร์คช็อพเพื่อการพัฒนาบุคคล พัฒนาศักยภาพบุคคล เพื่อการเปลี่ยนแปลง ในด้านการออกแบบและการดีไซน์ การฝึกทักษะต่างๆ และการทำงานประดิษฐ์หรืองานฝีมือ ทั้งนี้เพื่อสร้างผลการเปลี่ยนแปลงและผลกระทบที่ดีต่อธุรกิจและเพื่อโลก โดยใช้แนวคิดระบบเศรษฐกิจหมุนเวียน การคิดเชิงออกแบบ และการออกแบบเพื่อทุกคน การออกแบบเพื่อคนทั้งมวล หรืออารยสถาปัตย์

©  SolidSprout Co., Ltd,  2018-2021.